Mensenwerk

Op weg naar het congres van de Vereniging Nederlandse Gemeenten in Barneveld reken ik uit hoe vaak ik dat feestje al heb mogen meemaken. Ik kom uit op 15. Daarmee hoor ik ongetwijfeld tot de veteranen. Want er zijn niet zo heel veel mensen die zo lang burgemeester, wethouder, raadslid, secretaris of griffier zijn. En die geen congres oversloegen.

Nu ga ik eerst naar het hotel in Garderen, waar ik als lid van het VNG-hoofdbestuur de voorbereiding doe op de Jaarvergadering. Die is dit jaar spannender dan ooit. Het gaat financieel heel slecht met vrijwel elke gemeente. De oorzaak ligt vooral bij het Rijk. We krijgen als gemeenten steeds meer op ons bordje, bijvoorbeeld de jeugdzorg. Maar we krijgen er veel te weinig geld voor. Daarna worden we als bestuur ontvangen door gastgemeente Barneveld. Bij een rondleiding door het Kippenmuseum leer ik heel wat bij. Aan het eind van de middag rij ik naar Soesterberg, waar inmiddels ook de colleges van Zuidoost-Drenthe zijn. We praten bij over onze goede samenwerking, die we willen uitbreiden. Zo zouden we ook samen willen optrekken bij de uitwerking van het klimaatbeleid. 

De volgende dag loopt de Congreshal al snel vol. Er komen bijna 3.000 mensen. Als je al wat langer meeloopt in Gemeenteland, is dat ook meteen een soort reünie. Het thema luidt: “Besturen is mensenwerk”. De bekende acteur Scholten van Aschat krijgt een volle zaal muisstil met een adembenemende monoloog van Shakespeare. Ook de toenmalige koningen worstelden met de vraag over mens en macht. Dat doet oud-Kamervoorzitter Verbeet ook met een boeiend betoog over de mens in de politiek: “mag het wat minder debat en wat meer dialoog”. Daar sluit de burgemeester van Mechelen mooi op aan. De stad is er in twintig jaar bovenop gekomen met een gemeentebestuur dat oog hield voor de verschillende bevolkingsgroepen: “besturen is mensenwerk, maar wel voor alle mensen”. 

In de middag zijn er weer heel veel deelsessies en excursies. Ik ben gevraagd om een bijdrage te leveren aan een sessie over laaggeletterdheid. Daar mag je me ’s nachts voor wakker maken. We constateren dat het de goede kant op gaat, maar we zijn er nog lang niet. Ook hier is het ‘mensenwerk’, bijvoorbeeld in ons Bondgenootschap voor een Geletterd Drenthe. Traditiegetrouw wordt de dag afgesloten met een feestje. Het is het moment om bij te praten, oude bekenden op te zoeken en veel gemeentelijk nieuws te delen. Het naderende onweer wordt gevolgd door de burgemeester, die elk half uur een vers weerbericht voorleest. Tegen tienen wordt het feest voortijdig beëindigd. Dat is verstandig, want nog geen half uur later barst er een ongekend noodweer los. Elk nadeel heeft zijn voordeel: we liggen op tijd op bed voor de tweede dag.

De Jaarvergadering start met toespraken van de voorzitter en de minister. We hebben het financieel niet gemakkelijk. Het Rijk komt met extra geld over de burg, maar we zijn er nog lang niet. Dat zeggen we niet voor ons zelf, maar voor onze inwoners. Besturen blijft immers mensenwerk.